روایتی از یک روز تاریخی؛ ۲۹ سال از سفر آقای شهید به کرج گذشت

پایگاه خبری تحلیلی آوای کرج، واحد استان‌ها _ حمیدرضا عبدالمنافی: ۲۴ مهرماه ۱۳۷۶؛ روزی که در حافظه تاریخی کرج و مردمانش جاودانه شد. روزی که خیابان‌های شهر از نخستین ساعات بامداد رنگ دیگری به خود گرفتند و هزاران نفر از مردم کرج و شهرهای اطراف، چشم‌انتظار ورود مردی بودند که سال‌ها پیش از پیروزی انقلاب نیز با مسجد جامع کرج و مردم این دیار خاطره داشت.
اکنون در هفدهم تیرماه ۱۴۰۵ و در حالی که سال‌ها از آن سفر تاریخی می‌گذرد و آیت‌الله خامنه‌ای، رهبر فقید انقلاب اسلامی و «آقای شهید ایران»، به ملکوت اعلی پیوسته‌اند، مرور تصاویر و خاطرات مهر ۱۳۷۶ همچنان برای بسیاری از البرزنشینان یادآور روزی است که کرج میزبان یکی از پرشورترین اجتماعات مردمی تاریخ خود شد؛ روزی که خیابان‌های شهر دیگر شبیه خیابان نبودند و هر کوچه و گذر به امتداد یک دیدار تاریخی بدل شده بود.
صبح ۲۴ مهرماه ۱۳۷۶، هنوز خورشید به‌طور کامل بر فراز البرز سر برنیاورده بود که خیابان‌های اصلی کرج مملو از جمعیت شد. مردم از ساعات اولیه بامداد در خیابان‌ها حاضر شده بودند و مسیر استقبال لبریز از جمعیت بود؛ به گونه‌ای که حرکت کاروان حامل رهبر انقلاب به کندی انجام می‌شد. شور و شوق دیدار از ساعت‌ها پیش از ورود کاروان در چهره مردم موج می‌زد و هر لحظه بر شمار مشتاقان افزوده می‌شد.
مسیر استقبال از مسجد جامع کرج تا میدان امام خمینی(ره)، مسیری نزدیک به پنج کیلومتر بود؛ اما آن روز این مسیر نه یک خیابان، بلکه رودخانه‌ای از انسان بود. دو سوی خیابان‌ها مملو از جمعیت، خانواده‌ها، سالمندان، جوانان و کودکانی بود که شاخه‌های گل در دست داشتند. بسیاری از خانواده‌ها از شب قبل در مسیر حضور یافته بودند تا مبادا لحظه ورود رهبر انقلاب را از دست بدهند.
تصاویر آرشیوی آن روز نشان می‌دهد که جمعیت در بخش‌هایی از مسیر چنان فشرده بود که خودرو حامل رهبر انقلاب به آرامی حرکت می‌کرد. در برخی نقاط، مردم برای خوشامدگویی اقدام به قربانی گاو و گوسفند کردند؛ صحنه‌ای که در گزارش‌های آن روزگار نیز ثبت شد و به بخشی از روایت‌های ماندگار آن سفر تبدیل شد.

این استقبال تنها به مردم کرج محدود نبود. کاروان‌هایی از شهریار، رباط‌کریم، اسلامشهر، ساوجبلاغ، طالقان و ملارد از نخستین ساعات بامداد خود را به کرج رسانده بودند. جاده‌های منتهی به شهر از خودروها و اتوبوس‌هایی پر شده بود که مشتاقان دیدار را به محل استقبال می‌آوردند. گویی کرج آن روز به نقطه تلاقی دل‌های بسیاری از شهرهای اطراف تبدیل شده بود.
آنچه این سفر را از بسیاری سفرهای دیگر متمایز می‌کرد، تنها گستردگی استقبال مردمی نبود؛ بلکه پیوندی عمیق و دیرینه میان رهبر شهید انقلاب و مردم کرج بود؛ پیوندی که ریشه‌های آن به دهه‌ها پیش بازمی‌گشت و در سخنان ایشان نیز به روشنی انعکاس یافت.

آیت‌الله خامنه‌ای در اجتماع عظیم مردم کرج فرمودند: لازم می‌دانستم به این شهر که هم برای من حامل خاطرات عزیزی است و هم در انقلاب و جنگ و حوادث بزرگ این سال‌های پرافتخار دارای نقش بوده است، سفری بکنم.
این جمله برای مردم کرج تنها یک اظهار محبت نبود؛ بلکه تأییدی بر جایگاه ویژه این شهر در ذهن و خاطره آقای شهید ایران به شمار می‌رفت. ایشان در ادامه سخنان خود به خاطرات سال ۱۳۴۵ اشاره کردند؛ روزهایی که در شب‌های ماه مبارک رمضان از تهران به مسجد جامع کرج می‌آمدند و با مردم سخن می‌گفتند.
رهبر شهید انقلاب در آن دیدار تاریخی اظهار داشتند: در سال ۱۳۴۵، یعنی درست ۳۱ سال قبل، در مسجد جامع این شهر جمعیت پرشور و مؤمنی جمع می‌شدند تا در آن ایام اختناق مطلق سخنانی را بشنوند. من روزها و شب‌های ماه رمضان از تهران می‌آمدم و با این مردم حرف می‌زدم.
ایشان تأکید کردند که از همان سال‌ها، روحیه انقلابی، نشاط اجتماعی، ایمان و احساس مسئولیت مردم کرج را از نزدیک شناخته‌اند و به همین دلیل از نقش‌آفرینی آنان در انقلاب اسلامی هرگز شگفت‌زده نشده‌اند.
بخش مهمی از سخنان رهبر شهید انقلاب در سفر مهر ۱۳۷۶ به توصیف مردم کرج اختصاص داشت. ایشان معتقد بودند ارزش و امتیاز یک شهر تنها به باغ‌ها، آب‌وهوا و موقعیت جغرافیایی آن نیست، بلکه به میزان احساس مسئولیت مردم آن شهر نسبت به سرنوشت کشور و انقلاب بستگی دارد.
آقای شهید ایران همچنین فرمودند: امروز در شمار امتیازات درجه اول هر شهری این است که مردم آن شهر چقدر نسبت به سرنوشت خود، نسبت به کشور خود، نسبت به انقلاب خود و نسبت به نظام اسلامی احساس مسئولیت می‌کنند.
ایشان سپس با صراحت از مردم کرج تمجید کردند و گفتند: اگر بخواهم در این زمینه نسبت به شهر کرج مطلبی بگویم، باید بگویم که شهر کرج در این زمینه، در طول انقلاب امتحان بسیار خوبی داده است.
ایشان در ادامه به روزهای حساس پیروزی انقلاب اسلامی اشاره کردند؛ روزهایی که خبر حرکت تانک‌های نظامی به سمت تهران برای مقابله با مردم منتشر شده بود. رهبر انقلاب با یادآوری آن روزها فرمودند: «مردم کرج اعلام آمادگی کردند که در مقابل آن تانک‌ها بایستند و مانع شوند تهران مورد حمله قرار گیرد. شاید همین اعلام آمادگی، مشکل را از تهران دفع کرد.»
این روایت تاریخی نشان می‌داد که چرا ایشان از کرج به عنوان «شهر بیدار و جوان و سرزنده» نام می‌بردند؛ شهری که در حساس‌ترین مقاطع تاریخ انقلاب، نقش خود را ایفا کرده بود.
رهبر انقلاب همچنین از تشکیل تیپ و سپس لشکر ۱۰ سیدالشهدا(ع) به عنوان یکی دیگر از افتخارات مردم این منطقه یاد کردند و آن را نمادی از حضور فعال جوانان کرجی در دفاع از کشور دانستند.

ایشان تأکید کردند: مردمی چون شما می‌توانند با چنین روحیه‌ای مدعی شوند که عضو فعال یک ملت زنده و عزیز مانند ملت ایران هستند.
این جمله نیز از ماندگارترین بخش‌های سخنان رهبر شهید انقلاب در سفر به کرج بود؛ جمله‌ای که تصویری روشن از نگاه ایشان به مردم این شهر ارائه می‌کرد.
سفر مهر ۱۳۷۶ تنها به دیدار عمومی محدود نشد. این سفر دو روز به طول انجامید و برنامه‌های متعددی در آن برگزار شد. رهبر انقلاب در این دو روز با خانواده‌های معظم شهدا، ایثارگران، نخبگان، مسئولان و اقشار مختلف مردم دیدار کردند و از نزدیک در جریان مسائل و ظرفیت‌های منطقه قرار گرفتند.
دیدار با خانواده‌های شهدا از مهم‌ترین بخش‌های این سفر بود؛ خانواده‌هایی که فرزندان خود را در راه دفاع از انقلاب و کشور تقدیم کرده بودند و رهبر انقلاب همواره برای آنان جایگاهی ویژه قائل بودند.
در کنار این دیدارها، نشست با نخبگان و بررسی مسائل و مشکلات منطقه نیز در دستور کار قرار داشت. رهبر انقلاب در سخنان خود با اشاره به رشد سریع جمعیت کرج اظهار داشتند که این شهر با جمعیتی بیش از یک میلیون نفر نیازمند توسعه زیرساخت‌های فرهنگی، آموزشی، بهداشتی، درمانی و ارتباطی است.
ایشان تصریح کردند که گزارش‌هایی درباره مسائل و مشکلات مردم دریافت کرده‌اند و این مسائل با مسئولان بررسی و برای پیگیری به دولت منتقل خواهد شد.

اما بخش دیگری از سخنان رهبر انقلاب در آن سفر، نگاهی فراتر از مسائل محلی داشت. ایشان بر ضرورت سازندگی کشور، اتکا به توان داخلی، حفظ امید اجتماعی و حرکت به سوی پیشرفت تأکید کردند و مردم را به نقش‌آفرینی در مسیر توسعه ایران فراخواندند.
رهبر انقلاب در آن اجتماع باشکوه، امید را بزرگ‌ترین نیروی محرک یک ملت دانستند و تأکید کردند که دشمنان همواره تلاش می‌کنند چراغ امید را در دل ملت‌ها خاموش کنند، اما ملت ایران با تکیه بر ایمان، جوانان، دانش و ظرفیت‌های خود می‌تواند آینده‌ای روشن را رقم بزند.
امروز که نزدیک به سه دهه از آن سفر تاریخی می‌گذرد، تصاویر آن همچنان زنده است؛ تصاویر هوایی از خیابان‌هایی که موج جمعیت در آنها جاری بود، خودرو حامل رهبر انقلاب که در میان انبوه استقبال‌کنندگان به آرامی حرکت می‌کرد، کودکان گل‌به‌دست، مادرانی که فرزندان خود را بر شانه گرفته بودند و جوانانی که ساعت‌ها برای دیدن رهبرشان در مسیر ایستاده بودند.
در قاب‌های ماندگار آن سفر، تصویر دیدار با خانواده‌های شهدا نیز جایگاه ویژه‌ای دارد؛ دیدارهایی که نشان می‌داد سفرهای استانی تنها برنامه‌ای تشریفاتی نبود، بلکه فرصتی برای ارتباط مستقیم با مردم و شنیدن دغدغه‌های آنان به شمار می‌رفت.
امروز در هفدهم تیرماه ۱۴۰۵، هنگامی که از آن روز تاریخی سخن گفته می‌شود، نام آیت‌الله سید علی خامنه‌ای برای بسیاری از مردم البرز با خاطره مهر ۱۳۷۶ گره خورده است. سفری که در آن، رهبر فقید انقلاب نه تنها از مردم کرج تجلیل کرد، بلکه این شهر را به دلیل احساس مسئولیت، حضور مؤثر در انقلاب، مقاومت، ایثار و مشارکت اجتماعی ستود.
شاید راز ماندگاری آن سفر در همین پیوند عاطفی نهفته باشد؛ پیوندی که از مسجد جامع سال ۱۳۴۵ آغاز شد، در خروش مردمی مهر ۱۳۷۶ به اوج رسید و امروز در حافظه جمعی البرزنشینان همچنان زنده است.
مهر ۷۶ تنها یک سفر نبود؛ روایتی بود از دلدادگی مردمی که از ساعات اولیه بامداد در خیابان‌ها ایستادند، پنج کیلومتر مسیر را به دریایی از جمعیت تبدیل کردند، کاروان‌هایی از شهرهای اطراف را به کرج کشاندند، قربانی کردند، گل آوردند و دو روز تمام میزبان رهبر خود بودند.
سفری که از قاب تصاویر آرشیوی فراتر رفت و به بخشی از هویت تاریخی کرج و البرز بدل شد؛ هویتی که هنوز در روایت نسل‌ها، در خاطرات خانواده‌ها و در حافظه خیابان‌هایی که روزی شاهد آن خروش بزرگ بودند، جریان دارد.